Bal kabağı

Genel bakış

Bal kabağı, kalın kabuklu, iri bir kış kabağı. İçi koyu turuncu ve hafif tatlıdır; buharda, az suda ya da fırında piştiğinde iyice yumuşar ve çatalla kolayca ezilir. Bu yüzden ek gıdanın ilk haftalarında hem püre hem de elle tutulan yumuşak parçalar için elverişlidir.

Turuncu rengini beta-karotenden alır. Bal kabağı beta-karotenden zengin sebzeler arasındadır; vücut beta-karoteni A vitaminine çevirir, A vitamini de iyi görme ve sağlıklı büyüme için gereklidir⁹.

Bal kabağına 6. aydan itibaren başlayabilirsiniz. İngiltere'nin ulusal sağlık servisi, bebeğin ilk tadabileceği sebzeler arasında bal kabağının bir türünü de sayıyor²; Sağlık Bakanlığı'nın ek gıda tablosu da 6. ayda sebze püresine yer veriyor⁷.

Nasıl sunulur

Bal kabağını kesmeden önce akan suyun altında yıkayın. Kabuğu sert olduğu için temiz bir sebze fırçasıyla ovalayın, sonra temiz bir bezle kurulayın; sabuna gerek yok. Böylece bıçak, kabuktaki toprağı içteki ete taşımaz¹¹.

Ardından kabuğunu soyun, ortadaki lifli kısmı ve çekirdekleri kaşıkla tamamen kazıyın¹². Kabuksuz sebze, bebeğin yutması için daha kolaydır³. Eti parçalara ayırıp buharda ya da az suda, bıçak hiç direnç görmeden girene kadar pişirin³. Pişen kabağı çatalla ezebilir, blenderdan geçirebilir ya da yumuşak parçalar hâlinde sunabilirsiniz².

Bebeğinizin payına tuz ya da şeker eklemeyin^1,7. Aile için kabak yemeği yapıyorsanız bebeğinizin payını tuz eklemeden önce ayırın. Sıcak kabağı soğutun ve vermeden önce ısısını kendiniz deneyin¹. Fazlasını hızla soğutup buzdolabına koyduysanız iki gün içinde kullanın; yeniden ısıtırken her yeri buharı tütene kadar yalnızca bir kez ısıtın¹⁰. Hangi yaşta nasıl keseceğinizi yaş bölümlerinde bulabilirsiniz.

6 ay +

püre ve yumuşak çubuk

Bu dönemde bal kabağını pürüzsüz bir püre ya da çatalla ezilmiş olarak kaşıkla verebilirsiniz; Sağlık Bakanlığı'nın tablosu 6. ayda sebze püresine yer veriyor⁷. Bebeğiniz eliyle yemeye istekliyse iyice pişmiş yumuşak çubuklar da sunun; yaklaşık bir yetişkin parmağı boyundaki parçalar iyi iş görür¹. Parmak biçiminde kesin, yuvarlak dilim kesmeyin⁶.

9 ay +

12 ay +

Bu bölüm İlk Lokma uygulamasında Premium üyelere açık.

• App Store'dan indirin
• Google Play'den indirin

Boğulma riski

İyice pişmiş bal kabağının boğulma riski düşüktür. Yumuşamış kabak dişetleri arasında kolayca ezilir⁶. Çiğ hâli ise serttir; çiğ sert sebzeler küçük çocuklar için boğulma riski taşıyan besinler arasında sayılır⁵. Bu yüzden kabağı her zaman tamamen yumuşayana kadar pişirin³.

Kesim de riski belirler. İlk aylarda parmak biçiminde uzun parçalar kesin; yuvarlak, bozuk para gibi dilimlerden kaçının⁶. Küçük parçaları toplamaya başladığında lokmalar 1,3 cm'yi geçmesin⁵. Çekirdekler tabağa girmesin; çekirdekler de küçük çocuklarda boğulma riski taşır⁵.

Bebeğiniz yemek yerken mama sandalyesinde dik otursun³. Yemek sırasında onu bir an bile yalnız bırakmayın³. Yürürken, oynarken ya da uzanmışken ağzına lokma vermeyin⁵.

Katılara yeni geçen bebek sık sık öğürür. Öğürme, yemeyi öğrenirken görülen normal bir reflekstir ve gürültülüdür; gözleri sulanabilir, dilini öne çıkarabilir⁴. Boğulma ise sessizdir. Bebek nefes alamaz; dudakları, diş etleri ya da tırnakları morarabilir^4,5. Böyle bir anda yardım çağırın, hemen 112'yi arayın ve ilk yardıma başlayın⁴.

Alerjenler

Bal kabağı yaygın alerjenlerden değil; uygulamada da alerjen olarak işaretli değil. İngiltere'nin ulusal sağlık servisinin alerjik tepkiye yol açabilen besinler listesinde yumurta, inek sütü, yer fıstığı, glutenli tahıllar, balık, başta susam olmak üzere çekirdekler ve kereviz gibi besinler var; bal kabağı bu listede yer almıyor⁸.

Yine de her yeni besin gibi ilk denemeyi sade tutun. Bal kabağını o gün tek yeni besin olarak, bebeğiniz açken ve gündüz saatlerinde verin; bir sonraki yeni besine geçmeden önce 3–5 gün bekleyin⁷. Hazır bir püre ya da karışık bir yemek veriyorsanız içindekilere bakın⁸.

Kızarık, kaşıntılı bir döküntü ya da sulanan, kaşınan gözler fark ederseniz kabağı bırakın ve doktorunuza danışın. Dudakta, dilde ya da yüzde şişme, nefes almakta zorlanma, vücuda yayılan kurdeşen ya da bebeğin kusup halsizleşmesi, solgunlaşması, gevşeyip tepki vermemesi acil durumdur; doktoru beklemeden 112'yi arayın^8,13. Bebeğinizde egzama ya da ailede alerji öyküsü varsa yeni besinlere başlamadan önce doktorunuzla konuşun⁸.

Sık sorulanlar

Bal kabağında ebeveynlerin en çok sorduğu şey hazırlık. Kalın kabuk, çekirdekler ve lifli iç kısım gözünüzü korkutmasın: önce yıkayın, sonra soyup içini kazıyın ve bıçak direnç görmeden girene kadar pişirin^3,11,12.

İkinci konu çeşitlilik. Kabak tatlı olduğu için bebekler genellikle kolay kabul eder; asıl iş, tatlı olmayan sebzeleri de sevdirmektir ve yeni bir tada alışmak on denemeyi bulabilir¹. Önceden pişirip saklamak da sık sorulur; püreyi hızla soğutup iki gün içinde kullanmak gerekir¹⁰. Yanıtlar genel bilgi verir; bebeğinize özgü bir durum varsa son sözü doktorunuz söyler.

İpuçları

Bal kabağının iyi yanı kolay şekil alması: aynı sebze ilk haftalarda pürüzsüz bir püre, sonra yumuşak bir çubuk, daha sonra küçük küpler olabilir². Hangi biçimde verirseniz verin, önce yıkayıp soyun, sonra tamamen yumuşayana kadar pişirin^3,11.

Kabak iri olduğu için bir kerede fazla pişer. Fazlasını hızla soğutup buzdolabına ya da dondurucuya kaldırın, donmuşu buzdolabında çözdürün ve yeniden ısıtmayı tek seferle sınırlayın¹⁰. Bebeğiniz ilk denemede yüzünü çevirirse zorlamayın; kısa bir aradan sonra yeniden sunun⁷.