Waffle

Genel bakış

Waffle, un, yumurta ve sütle hazırlanan akıcı bir hamurun ısıtılmış waffle makinesinde, iki yüzü petek desenli olarak pişirilmesiyle yapılır. Hamuru pankeke benzer; farkı, makinenin kalıbından gelen ızgara deseni ve biraz daha kızarık yüzeyidir. Bebeğiniz için onu evde ve şekersiz yapın: tatlılığı hamura ezerek kattığınız olgun muzdan ya da rendelediğiniz elmadan alsın. Tatlı isteğini meyvenin kendisiyle karşılamak, eklenmiş şekerden uzak durmanın kolay bir yolu⁶.

Waffle'a 8. aydan itibaren başlayabilirsiniz. Hamurda bütün yumurta var; Sağlık Bakanlığı'nın ek gıda tablosu yumurtaya 6. ayda sarıyla başlar, bütün yumurtayı 8. aydan itibaren verir. İnek sütüne de 8. aydan sonra, ana içecek olmamak şartıyla az miktarda başlanabileceğini söyler¹. Biz de waffle'ı bu aya koyuyoruz. Un (buğday), yumurta ve süt bebeğinize önceden ayrı ayrı tanıtılmış olsun; waffle bunların hiçbiri için ilk deneme olmamalı⁷.

Donuk ya da paketli hazır waffle, hazır karışımlar ve şuruplu, şekerli waffle ayrı bir konu: bunları 24. aydan önce vermeyin. Türkiye Beslenme Rehberi 2 yaşına kadar şekerli yiyecek verilmemesini söylüyor²; ABD'nin hastalık kontrol merkezi de 24 aydan önce eklenmiş şeker önermiyor⁵.

Nasıl sunulur

Hamuru evde, birkaç sade malzemeyle hazırlayın: un, yumurta, süt ve tatlılık için çatalla iyice ezilmiş olgun muz. Hamura şeker, şurup ya da bal koymayın. İlk yılda bebeğin besinlerine şeker eklenmez¹; bal ise bebekte botulizm denen ağır bir hastalığa yol açabildiği için bir yaşından önce hiç verilmez⁴. Tuz da eklemeyin; fazla tuz bebeğin böbreklerine iyi gelmez⁴.

Tarifte kabartma tozu ya da karbonat varsa çok az kullanın. Karbonat (sodyum bikarbonat) eklendiği yiyeceğin sodyum içeriğini artırır². Aile kahvaltısı için waffle yapıyorsanız bebeğinizin payını şeker ve şurup girmeden ayırın.

Makineyi çok az yağla ısıtın, hamuru dökün ve waffle'ı açık altın rengini alınca çıkarın; koyu kahverengi, kıtır bir waffle bebeğe göre değil. Birini ortasından kesip bakın: ıslak, parlak hamur kalmamalı. Hamurdaki yumurta, beyazı da sarısı da katılaşacak kadar pişmiş olmalı⁴. Sonra kenarına ve desenin kabarık çizgilerine bastırın: iyi bir bebek waffle'ı baş ve işaret parmağınız arasında kolayca ezilir¹⁴. Sertleşmiş kenarı kesip ayırın.

Waffle'ı soğutun ve vermeden önce ısısını kendiniz deneyin³. Hangi yaşta nasıl keseceğinizi yaş bölümlerinde bulabilirsiniz.

8 ay +

waffle şeritleri

Waffle'ı yaklaşık 6 cm uzunluğunda, 2 cm genişliğinde şeritler hâlinde kesin; ızgara deseninin çizgileri bıçağınıza yol gösterir. Şerit, bebeğiniz avucuyla kavradığında bir ucu dışarıda kalacak kadar uzun olsun³. Bu boydaki şerit ağzına tümüyle sığmaz; bebeğiniz bir ucunu tutup öbürünü kemirir¹⁵. Dişi olmasa da diş etleriyle parça koparabilir; şerit parmaklarınız arasında bastırınca kolayca ezilecek kadar yumuşak olursa kopan parça da ağzında ezilir^14,15. Kemirile kemirile kısalan şeridi alıp yerine yenisini verin.

9 ay +

12 ay +

Bu bölüm İlk Lokma uygulamasında Premium üyelere açık.

• App Store'dan indirin
• Google Play'den indirin

Boğulma riski

Boğulma riski orta. İyi pişmiş waffle'ın içi yumuşaktır, ama iki yönden dikkat ister. Fazla kızarırsa kenarları ve ızgara deseninin kabarık çizgileri kraker gibi sertleşir; sert ve kıtır yiyecekler küçük çocuklarda boğulma riski taşır^14,17. İçi ise hamurludur: yumuşak beyaz ekmekte olduğu gibi iyi çiğnenmeyen hamur boğazda topaklanabilir¹⁸. Waffle'ı açık renkte pişirin, sert kenarı kesip atın ve bütün waffle vermeyin. Önce uzun, yumuşak şeritler, sonra en çok 1,3 cm'lik lokmalar hazırlayın¹⁰. Öğünde açık bir bardakta birkaç yudum su sunun³.

Bebeğiniz yerken dik otursun³. Yemek sırasında onu bir an bile yalnız bırakmayın¹². Yürürken, oynarken ya da uzanmışken ağzında yemek olmasın¹⁰; araçta, oto koltuğunda ya da pusette de yiyecek vermeyin¹². Küçük kesilmiş olsa bile çocuklar ağızlarına bir anda fazla yiyecek doldurabilir¹².

Ek gıdaya yeni başlayan bebek sık sık öğürür. Bu, çiğnemeyi öğrenirken görülen normal ve gürültülü bir reflekstir; gözleri sulanabilir, dilini öne itebilir¹¹. Öğüren ya da öksüren bebeğin ağzına parmağınızla lokma aramayın; göremediğiniz bir parçayı aramak onu daha derine itebilir. Sesli öksürüyorsa öksürmesine fırsat verin ve yanından ayrılmayın¹³. Boğulma ise sessizdir; bebek nefes alamaz, ses çıkaramaz, rengi morarabilir^10,11. İngiltere'nin ulusal sağlık servisi bu durumu acil durum olarak tanımlar ve hemen acil yardım çağrılmasını önerir¹¹. Ülkemizde acil yardım numarası 112'dir.

Alerjenler

Waffle üç yaygın alerjen içerir: hamurdaki yumurta, undan gelen buğday (glüten) ve sütle gelen inek sütü^7,8. İlk Lokma'da da yumurta, buğday ve süt alerjeni olarak işaretli.

Waffle'ı bu besinlerin ilk denemesi yapmayın. Yumurtayı, buğdayı ve süt ürünlerini bebeğiniz önceden ayrı ayrı denemiş olsun; alerjiye yol açabilen besinleri tek tek tanıtmak olası bir tepkiyi fark etmeyi kolaylaştırır⁷. Yeni besinleri gündüz, bebek açken ve 3–5 gün arayla başlatın¹. Hamura öğütülmüş kuruyemiş ya da tahin katacaksanız onlar da ayrı alerjendir; önce tek başına deneyin⁸. Sorunsuz yediği alerjenleri sofradan kaldırmayın, düzenli sunun^7,8. Bebeğinizde şiddetli egzama ya da bilinen bir besin alerjisi varsa önce doktorunuzla konuşun^7,8.

Tepkiler çoğunlukla ilk dakikalarda başlar, ama 2 saate kadar gecikebilir; inek sütü alerjisinde belirtilerin ortaya çıkması 3 günü bulabilir⁷. Döküntü, kızarık ve kaşınan gözler, tek seferlik kusma ya da ishal görürseniz waffle'a ara verip doktorunuza danışın⁷. Birden fazla belirti birlikte görülür, kusma ya da ishal tekrarlar ya da kurdeşen vücuda yayılırsa İlk Lokma acil yardım çağırmanızı önerir. Dudakta, dilde ya da boğazda şişme, nefes almakta zorlanma, hırıltı, morarma ya da solukluk acil durumdur: beklemeyin, 112'yi arayın⁹.

Sık sorulanlar

Waffle'da ebeveynlerin ilk sorusu başlama ayı oluyor. Hamura bütün yumurta girdiği için Sağlık Bakanlığı'nın tablosuna göre 8. ayı bekliyoruz¹. İkinci soru tatlandırma: tatlılığı şekerden ya da şuruptan değil, olgun muzdan ya da başka bir meyveden alın⁶.

Donuk ve hazır waffle, şurup ve bal, waffle'ın ne kadar kızarık olacağı ve pişmiş waffle'ın saklanması da sık soruluyor. Eklenmiş şeker için 24. ayı⁵, bal için bir yaşını bekleyin⁴. Fazla waffle'ı dondurup gerektiğinde çözdürebilirsiniz¹⁶.

İpuçları

Waffle, bir kez pişirip birkaç kahvaltıya yayabileceğiniz pratik bir yiyecek. Hamuru şekersiz ve tuzsuz hazırlar, fazlasını tek tek dondurabilirsiniz¹⁶.

Hamura giren meyveyi ve sebzeyi değiştirdikçe bebeğiniz farklı tatlarla tanışır. Yeni bir tadı ilk seferde geri çevirebilir; alışması 10 denemeyi ya da daha fazlasını bulabilir³. Şeridi kendi eliyle tutup yemesine izin verin; parmaklarıyla kendini beslemek el-göz uyumunu geliştirir³.