Nohut

Genel bakış

Nohut, dünyada en çok tüketilen baklagildir; kuru tanesi haşlanınca yumuşar, humusta, çorbada ve nohut unundan yapılan ürünlerde karşınıza çıkar⁸. Türk mutfağında da pilavdan sebze yemeğine kadar sık kullanılır.

Bebeğinize protein getirir. İngiltere'nin ulusal sağlık servisi nohudu bebeğin tabağına girecek protein besinleri arasında sayıyor ve bu besinlerin demir ile çinko da içerdiğini belirtiyor³. Nohut lifli bir besindir; baklagiller lif açısından zengin besinler arasında yer alır¹¹.

Nohuda 7. aydan itibaren başlayabilirsiniz. Sağlık Bakanlığı'nın ek gıda takvimi nohut, mercimek ve fasulye gibi baklagilleri 7. ve 8. aylarda sebze püresine ya da çorbaya ezerek eklemeyi öneriyor; 8. ayda nohut ezmesi de bu listede¹. Biz de bu takvimi izliyoruz. İngiltere'nin ulusal sağlık servisi baklagilleri 6. ay civarındaki ilk besinler arasında anıyor²; hangisini seçeceğinizi doktorunuza sorun.

Nasıl sunulur

Nohudu iyice haşlayın. Hazır olduğunda tane, iki parmağınızın arasında hafifçe bastırdığınızda kolayca ezilmeli. İlk aylarda püre, sonra ezme olarak verin; bütün tane küçük ve yuvarlak olduğu için tabağa girmez^1,4. İlk yılda konserve yerine kuru nohudu kendiniz haşlayın; Sağlık Bakanlığı konserveleri yüksek tuz içerdikleri için ek gıda döneminde önermiyor¹. 12. aydan sonra konserve kullanacaksanız suda konserve edilmiş olanı seçip süzün¹².

Bebeğinizin yemeğine ve pişirme suyuna tuz, şeker ya da bulyon tablet eklemeyin². İlk yılda bebeğin yemeği tuzsuz kalır; tuz bebeği susatır ve böbreklerini yorar¹. Aile için nohut yemeği pişiriyorsanız bebeğin payını tuzu atmadan önce tencereden ayırın².

Humus için tahin şart değil. İngiltere'nin ulusal sağlık servisinin aile humusu tarifi nohudu limon suyu, sarımsak, kimyon, zeytinyağı ve biraz suyla pürüzsüz olana dek çekiyor; tahin kullanmıyor ve 12 aydan büyük çocuklar için öneriliyor. Artanı üzeri kapalı olarak buzdolabında 2–3 gün saklayabilirsiniz¹². Hangi yaşta nasıl keseceğinizi yaş bölümlerinde bulabilirsiniz.

7 ay +

nohutlu sebze püresi

Nohudu iyice haşlayın, pürüzsüz olana dek ezin ya da blenderdan geçirin ve bebeğinizin daha önce sorunsuz yediği bir sebze püresine ya da çorbaya katın¹. Püreye bütün ya da yarım tane karışmasın; kaşıkla karıştırıp parmaklarınızla yoklayın⁴. Nohudu denediğiniz günlerde başka yeni besin başlatmayın; yeni bir besine geçmek için 3–5 gün bekleyin¹.

9 ay +

12 ay +

Bu bölüm İlk Lokma uygulamasında Premium üyelere açık.

• App Store'dan indirin
• Google Play'den indirin

Boğulma riski

Boğulma riski orta. Bütün nohut tanesi küçük, yuvarlak ve sıkıdır; ABD'nin hastalık kontrol merkezi bütün fasulye tanelerini küçük çocuklarda kaçınılması gereken besinler arasında sayıyor⁴. Küçük, yuvarlak nesneler ve besinler çocuklarda boğulmaya en sık yol açanlar arasındadır⁵.

Riski düşüren şey tanenin biçimini bozmaktır. Nohudu iyice yumuşatın; püre ya da ezme yapın, büyüyen çocukta her taneyi çatalla bastırıp yassılaştırın⁴. Yemekteki parçalar 1,3 cm'yi geçmesin⁵.

Bebeğiniz yerken dik otursun; yürürken, oynarken ya da uzanmışken ağzında yemek olmasın^4,5. Yemek sırasında onu bir an bile yalnız bırakmayın².

Katı besinlere geçen bebek sık sık öğürür. Bu, çiğnemeyi ve yutmayı öğrenirken çıkan doğal bir reflekstir. Öğürme gürültülüdür; gözler sulanabilir, dil öne itilebilir, bebek kusabilir⁶. Boğulma ise sessizdir. Bebek nefes alamaz, ses çıkaramaz; dudakları, diş etleri ya da cildi morarabilir⁶. Böyle bir durumda hemen 112'yi arayın ve ilk yardıma başlayın⁶.

Alerjenler

Nohut en sık bilinen alerjenlerden değildir, ama İngiltere'nin ulusal sağlık servisi fasulye, mercimek ve bezelyeyi alerjik tepkiye yol açabilen besinler arasında sayıyor⁷. Nohut alerjisi en çok Akdeniz bölgesinde ve Hindistan'da yaşayan çocuklarda bildirilmiştir. Nohut, mercimek ve bezelye arasında çapraz tepki görülebilir; haşlamak da nohudun alerji yapma özelliğini azaltmaz⁸.

İlk denemeyi sade tutun. Nohudu az miktarla, gündüz saatinde ve o gün tek yeni besin olarak verin; sonraki yeni besine geçmek için 3–5 gün bekleyin^1,7. Sorun çıkmazsa nohudu sofradan kaldırmayın; sorunsuz tanıtılan besinlerin olağan beslenmede kalması alerji riskini azaltmaya yardımcı olabilir⁷.

Humusa tahin katarsanız bebeğinize susam da vermiş olursunuz. Tahin öğütülmüş susamdan yapılır ve susam ayrı bir alerjendir^7,9.

Kaşıntılı ve kızarık gözler, döküntü, bulantı ya da karın ağrısı görürseniz nohudu bırakın ve doktorunuza danışın⁷. Dudakta, dilde ya da boğazda şişme, nefes almakta zorlanma, vücuda yayılan kabarık ve kaşıntılı döküntü acil durumdur: hemen 112'yi arayın^7,10. Bebeğiniz gevşer, başını tutamaz ya da size her zamanki gibi tepki vermezse de aynısını yapın¹⁰.

Bebeğinizde egzama ya da bilinen bir besin alerjisi varsa, ya da ailede alerji, astım veya saman nezlesi öyküsü bulunuyorsa nohuda başlamadan önce doktorunuzla konuşun⁷.

Sık sorulanlar

Nohutta ebeveynlerin en çok sorduğu şey bütün tanenin ne zaman verilebileceği. Bütün tane küçük ve yuvarlaktır; küçük çocuklarda tanenin biçimini ezerek ya da yassılaştırarak bozmak gerekir^4,5. Başlangıç ayı da sık soruluyor: Sağlık Bakanlığı'nın takvimi nohudu 7. ayda, sebze püresine ezilerek başlatıyor¹.

Humus ve alerji de merak edilen konular. Tahinli humus susam da içerir⁹; nohudun kendisi de baklagil alerjisine yol açabilir⁸. Lifli yapısı nedeniyle kabızlıkla ilgili sorular da geliyor¹¹. Yanıtlar genel bilgi verir; bebeğinize özgü bir durumda son sözü doktorunuz söyler.

İpuçları

Nohudun kolaylığı, aynı tencereden bebeğiniz büyüdükçe önce pürüzsüz bir püre, sonra kaba bir ezme, en sonunda da yassılaştırılmış taneler çıkabilmesi^1,3. Kıvamı bebeğinizin ayına göre ayarlamak yeter.

Biçim değişse de kurallar aynı kalır. Bebeğin payına tuz, şeker ve bulyon girmez²; bütün tane tabağa konmaz⁴. Nohudu et, balık, yumurta ve mercimek gibi başka protein besinleriyle dönüşümlü sunmak tabağı çeşitlendirir³.